Veel van onderstaande gegevens, met name de statistische, zijn ontleend
aan: Patrick Johnstone, Operation World, 2001.
Dit handboek geeft een schat aan informatie over christen-
dom en zendingswerk in alle landen ter wereld. Het is ver-
krijgbaar bij WEC-Nederland
of via de boekhandel.
|
Geografie
Oppervlakte28,748 km2. Een bergachtige Balkan staat aan de Adriatische
Zee, grenzend aan Voormalig Joegaslavië (Montenegro en Kosovo/Servië),
Macedonië en Griekenland.
|
|
Bevolking
|
Groei
(%)
|
Bevolkings dichtheid
(per km2)
|
|
2000
|
3,113,434
|
-0.40
|
108
|
|
2010
|
3,346,892
|
+0.83
|
116.
|
|
2025
|
3,819,763
|
+0.84
|
133
|
Meer dan 600,000 van de bovenstaande Albanezen hebben het land verlaten sinds
1991, en zijn als "gastarbeiders" werkzaam in vnl. Griekenland en
Italië. Er is ook spraken van een braindrain naar landen als de U.S.A.
en Canada.

Hoofdstad Tirana 275,000. Onofficieel waarschijnlijk dichter bij 500.000
door de trek na
ar de grote stad. Urbanites 48%. Sterk toenemend

Bevolking
- Albanees 91.5%. Tosk in het zuiden, Gheg in het noorden van het
land.
- Overige 8.5%. Grieks 85,000; Roma (Zigeuners) 80,000+; Vlach (Arumun)
40,000; Macedoniërs (Pataree en Gorani Moslims) 15,000.
- Alfabetisme 92%. Officiële taal Albanees. Alle talen
6. Talen met Bijbelgedeelten3Bi 1NT 1por 1w.i.p.

Economie
Het gecombineerde effect van oorlogen, 46 jaar van sterk nationalistisch
Marxisme en de chaotische situatie van de Balkan in de ’90 er jaren hebben
bijgedragen aan het feit dat Albanië nog steeds tot een van de armste
landen van Europa wordt gerekend. Het economisch leven is vrijwel geheel afhankelijk
van de inkomsten van Albanese emigranten, smokkel en buitenlandse hulp.
Inkomen per hoofd van de bevolking per jaar; $630

Politiek
Van 1945 tot 1991 was er een sterk communistisch systeem die Albanië
uiteindelijk in totale isolatie dreef en bovendien Albanië economisch
aan de afgrond bracht. Sinds 1992 is er een democratisch gekozen regering
maar democratie is nog steeds in Albanië een zeer rekbaar begrip. Corruptie
en machtstrijd, soms zelfs binnen de eigen regerings partij, (jan. 2002) hebben
de bevolking verre van gediend. Het dieptepunt was in Februari/ Maart 1997,
toen een algemene oproer ontstond als gevolg van het instorten van de beruchte
geld piramides. Zeer veel Albanezen verloren in deze tijd hun, vaak door hard
werk in het buitenland, verdiende geld. Het heeft de bevolking haast zonder
hoop gelaten, teleurgesteld in de politieke groeperingen. De onrust en oorlog
in andere Balkan landen oefenen nog steeds een druk uit op de Albanese economie.

Geschiedenis
Toen het grootste deel van Nederland nog uit moeras bestond en onze voorvaderen
nog in de klei ploeterden was er in Albanië al sprake van een rijke cultuur.
In Romeinen15:19 lezen we dat Paulus het Evangelie gepredikt heeft…"van
Jeruzalem uit rondreizende tot Illirië" Dit Illirië was zeer
waarschijnlijk het gebied ten noorden van Griekenland waartoe dus ook Albanië
behoort. Titus heeft zeer waarschijnlijk gepredikt in Durrës, de haven-
en tweede stad van het huidige Albanië.
Albanië kent een zeer bewogen geschiedenis van overheersing en onderdrukking.
Van het begin van de 16e eeuw tot aan 1912 waren de Ottomanen de heersers
in Albanië, en werd Albanië van een christelijke staat omgevormd
tot een vazal van het Ottomaanse Rijk. De inwoners werden door allerlei maatregelen
gedwongen om over te gaan tot de Islam. Een minderheid van de bevolking echter
verzette zich daartegen, vaak wonend in meer afgelegen berg gebieden.
De Albanische nationale volksheld, Georg Kastrioti, in Albanië beter
bekend als "Skënderbeu" staat bekend vanwege zijn heldhaftig
verzet tegen de overheersing. Van 1444- 1467 wist hij Albanese vorsten te
verenigen om te strijden tegen de Ottomanen en was het verzet succesvol. Na
zijn dood echter was de laatste weerstand gebroken en in 1501 werd het laatste
deel van Albanië ingelijfd bij het Ottomaanse Rijk. Vanwege zijn verzet
tegen het Ottomaanse rijk en het tijdelijk verhinderen de vijand verder Europa
in te dringen wordt hij ook wel de titel "strijder voor Christus"
gegeven.
In 1912 werd, na meer dan 500 jaar overheersing, in de havenstad Vlora de
onafhankelijkheid van Albanië uitgeroepen. Een jaar later echter raakte
de jonge staat al verwikkeld in de Balkan Oorlog waarna het door Griekse,
Italiaanse, Servische, Montenegrijnse en Oostenrijkse troepen werd bezet.
(…) In 1920 echter werd uiteindelijk een Albanese regering in het leven geroepen.
Na een onafhankelijke, maar moeilijke, tijd tussen de twee wereldoorlogen,
wordt Albanië in 1939 bezet door Italië, en na de Italiaanse capitulatie
door Duitsland (1943).
In 1946 komt Enver Hoxha als leider van de communistische partij aan de macht,
een postitie die hij niet meer opgeeft tot zijn zijn dood in 1985. Zijn politiek
zorgt ervoor dat het land in een volledig isolement komt nadat relaties met
achtereen volgens de Sovjet Unie (1961) en China (1978) verbroken worden.
Het isolement zorgt uiteindelijk voor een enorme verarming van het land.
Gedurende deze tijd werden overal in Albanië honderduizenden bunkers
gebouwd zodat het land verdedigd kan worden tegen alle mogelijke vijanden.
Oppositie is niet toegestaan. In 1967 wordt Albanië uitgeroepen tot eerste
atheistische staat ter wereld. Religie wordt verboden, vele geestelijken gedood
of geinterneerd.
Na Hoxha’s dood in 1985 neemt Ramiz Alia de leiding van het land over. In
1991 werd echter het communistisch regime omvergeworpen, waarna de "Demokraten"
in de regering komen. Helaas blijkt het begrip "demokratisch" rekbaar
te zijn, en voeren corruptie en machtsmisbruik opnieuw tot een verdere crisis
in het land met als dieptepunt de uitbraak van anarchie in 1997 waarbij wapendepots
worden geplunderd en krimenele groepen het voor een aantal maanden voor het
zeggen kregen.
Op wens van een overgangsregering grijpt de OSZE in en stuurt internationale
troepen om de orde te herstellen. Bij de verkiezingen winnen de socialisten,
o.l.v. voormalig communist Nano.
In maart 1999 vluchten honderd duizenden Kosovaren naar Albanië waar
ze volgens Albanees gastvrijheids gebruik warm worden ontvangen. Het getuigenis
van de jonge evangelische gemeenten is groot, vele Kosovaren horen zo voor
het eerst van het Evangelie.
De politieke situatie blijft echter instabiel. Er heerst een enorme werkeloosheid
en de maffia heeft een grote invloed in het land. Corruptie is en blijft groot,
investeringen blijven veelal uit en de ooit zo trotse industrie, (veelal opgebouwd
met hulp van China) ligt vrijwel geheel stil. Een lichtpuntje is het feit
dat Albanië rijk is aan bodemschatten, maar de exploitatie laat wegens
gebrek aan goede investerings gelden op zich wachten.
Het schoolsysteem dat in de communistische tijd goed te noemen was is enorm
verslechterd, (door de lage salarissen vertrekken de beste leerkrachten naar
het buitenland, daarnaast zijn vele leermiddelen gestolen of vernield gedurende
de onrusten, bovendien heerst de mentaliteit "waarom zou je leren, als
er toch geen werk is". Velen maken de middelbare school niet af.
Ook de kwaliteit van het gezondheidswezen laat erg veel te wensen over. Zo
worden vele Albanezen gedwongen om naar het buitenland (meestal illegaal)
te gaan om daar geld te verdienen voor hun families.

Religie
In 1967 werd Albanië uitgeroepen tot de eerste atheistische staat ter
wereld. Moskeeëen, kerken en andere gebouwen werden vernietigd of voor
andere doeleinden gebruikt. Het was verboden om kinderen te onderrichten in
religie. Vele geestelijken, als ze voorheen nog niet geëlimineerd waren,
werden vastgenomen.
Sinds 1991 kan er weer openlijk geëvangeliseerd worden. Het ontstaan
van de "Protestantse Gemeenschap" en andere geloven worden door
de drie hoofdreligies, Islam, Orthodoxie en de Rooms Katholieken gezien als
een verstoring van de religieuze balans.
Het is moeilijk aan te geven hoe de verhoudingen liggen wat betreft de verschillende
geloofsgroepen. Voor de Tweede Wereld Oorlog was er een verhouding van 70%
Moslim (waarvan een groot deel de Soefi sekte Berktashi toebehoord), 20 %
Katholiek (vnl. in het Noorden) 10% Orthodox (vnl. in het zuiden. Waarschijnlijk
ziet nu zo’n 20% zich atheistisch, 50% noemt zich Moslim en 20% Katholiek
en 10 %Orthodox.
Waarschijnlijk zijn er rond 8000 protestantse gelovigen in Albanië die
aangesloten zijn bij een plaatselijke gemeente.
Daarnaast zijn ook andere groepen als de Jehovah getuigen, Bahai, Mormonen
en anderen actief.
In zowel de Moslim gemeenschap alswel in de katholieke en Orthodoxe gemeenschap
(maar waarschijnlijk in minder sterke mate) is de folk religie en bijgeloof
zeer actief. Occultisme en magie zijn bekende verschijnselen in de Albanese
maatschappij.

Gebedsverhoring
- De trotse uitspraak van dictator Enver Hoxha’s, dat alle religie
uitgeroeid was in 1967 is omgeslagen in de claim van 74% van de bevoking
die zegt in God te geloven
- Religieuze vrijheid was uitgeroepen in de wetgeving van 1998 ondanks
druk van de vier traditioneel Albanese religies (Soennieten en Bektashi,
hoewel beide Moslim, worden gezien als twee verschillende gemeenschappen)
om deze vrijheid te beperken.
- In elke stad en grotere plaats is nu een protestantse gemeente te
vinden.
- Radio Tirana is gebouwd om atheisme te propageren. Vanuit dit
radiostation zend TWR 80 uur per week radio zendingen uit naar Oost Europa
en Azië

Uitdagingen
om voor te bidden
- Het communistisch systeem heeft Albanië economisch, moreel en
geestelijk volledig naar de afgrond gebracht. Gedurende deze tijd werden
700.000 of gedood of gevangen gezet voor lange tijd (soms verbannen naar
geïsolleerde bergregio’s waar het leven zeer zwaar was). Een groot
deel van de bevolking was betrokken in het bespioneren van buren, dorps
genoten etc. Iets wat het onderling vertrouwen ook nu nog sterk beinvloed.
De anarchie, chaos ( van 1991 en 1997 in het bijzonder) en de corruptie
hebben diepe littekens nagelaten in de samenleving. Velen hebben de hoop
voor een betere toekomst verloren en ook het vertrouwen in de politiek is
naast de eerste euforie vrijwel geheel verdwenen. Bid voor vrede, gerechtigheid
en een regering die de bevolking werkelijk dient i.p.v. de eigen zakken
vult.
Menselijk gesproken is er weinig hoop voor een verbetering van de situatie
in het land op korte termijn. Bid dat mensen vervuld mogen worden met de
Hoop door te gaan geloven in Jezus Christus.
- De vrijheid van religie zou weer ingeperkt kunnen worden. Nog
steeds zoeken de traditionele zuilen in de samenleving tot een beperking
van de godsdienst vrijheid met als motivatie dat alle "buitenlandse
groepen" de religieuze balans en vreedzaam naast elkaar co-excisteren
verstoren.
- Moslim landen hebben enorme hoeveelheid geld geinvesteerd in Albanië.
Meer dan een miljoen Koran zijn verdeeld, 900 moskees zijn tussen ‘93-95
gerestaureerd of nieuw gebouwd en duizenden jongeren hebben de mogelijkheid
gekregen om in het buitenland "Islam theologie" te studeren. De
meeste moskees zijn echter slecht bezocht en het grootste deel van de moslims
in Albanië wil niets weten van de strenge regelgeving die de islam
propageert. Het grootste deel van de moslims is nominaal moslim en heeft
vrijwel geen kennis van de islam.
Bid dat extremisme geen ingang zal vinden in Albanië en dat veel moslims
terug mogen keren naar hun chr. wortels. (voordat de Turken de bevolking
van Albanië dwongen om tot islam, 16e –18e eeuw, over te gaan was het
land voor het overgrote deel christelijk).
- Het evangelisch getuigenis is enorm gegroeid sinds 1991. Voor
de 2e W.O. was er slechts één functionerende evangelische
gemeente in het zuiden van het land (Korça) In het eind van 1992
waren er meer dan 1000 gelovigen samenkomend in 19 verschillende gemeenten.
In 2000 waren er meer dan 55 verschillende denominaties in 130 verschillende
gemeenten. Daarnaast zijn er zo’n 55 kleinere groepen die regelmatig samenkomen.
Meer dan 80 % van deze zijn verbonden met het Albanees "Encouragement
Project". De Albanese Evangelische Alliantie (VUSh.) vertegenwoordigd
60 % van alle protestantse kerken en organisaties.
Bid dat de Protestantse gemeenschap mag worden erkend door de regering als
een belangrijk getuigenis die bijdraagt tot herstel van het land.
- Het trainen van leiders is een van de belangrijkste taken van
de jonge Kerk. De Katholieke Kerk en de Orthodoxen hadden samen 136 mannen
in training voor het werk in de parochies.
De evangelische gemeenschap werd zich meer bewust van het belang van training
van jonge leiders nadat vele zendelingen tijdens de onrusten van 1997 het
land moesten verlaten.
Een aantal organisaties zijn betrokken met het opleiden van leiders voor
de vaak jonge gemeenten. Het Albanese Bijbel Instituut, Jeugd met een Opdracht,
Church Multiplication International, Lightforce en anderen. Ongeveer 75
Albanians zijn op dit moment in full-time training en nog meer zijn betrokken
bij training programma’s volgens het TEE systeem (ABI).
- Zendings activiteiten zijn enorm gegroeid sinds 1991. In 1995
Albanië was het land met de grootste aantal "zendings activiteiten"
in Europa, van zowel Moslims als christenen. Meer dan 70 organisaties werken
samen in het Albania Encouragement Project in zowel hulp projecten,
literatuur distributie evangelisatie en gemeente stichting. Bid voor:
- Eenheid. Een diep vertrouwen, coördinatie van
het werk en goede gemeenschap dat van een hoog geestelijke niveau getuigt.
- Visie voor de toekomst. Een groot deel van het huidige
werk is gericht op het korte termijn. Bid dat long term werkers zullen
komen die de taal en cultuur goed kunnen leren kennen en een waardevolle
bijdrage kunnen leveren aan de groei van de kerken en de training van
de leiders.
- Wijsheid in de overschakeling van het geven van hulp,
naar het opstarten van langdurige ontwikkelings projecten. Misbruik
of het onwijs omgaan met hulp is een belangrijk geestelijke barriere,
zoals ook al in het verleden is gebleken.
- De minst bereikte minderheden
- De 300.000 Bektashi moslims zijn deel van een
Soefi Dervish beweging die niet wordt geaccepteerd door de Soennietische
gemeenschap als moslims. Hun geloofs systeem is sterk beinvloed bij
Volks geloof. Magie en occultisme houdt velen in de ban. Opmerkelijk
echter dat er binnen deze gemeenschap een grotere openheid is voor de
persoon van Jezus en velen, dit itt de soennieten, tot geloof zijn gekomen
of interesse tonen.
- De Vlach (hun taal heeft sterke relaties met
het Roemeens) Macedoniers en Grieken zijn normaal Orthodox en leven
vnl. in het zuiden van het land. De Roemeense "Missionary Society"
werkt onder hen in Gjirokaster.
- De Gorani en Pataree Macedoniers zijn cultureel
Moslim. De Cham, zijn Moslim Albanezen die Griekenland
zijn ontvlucht tussen 1920 en 1945. Zij zijn een sociaal gesloten volk.
- De Roma (zigeuners) spreken Romany en of Albanees
en leven met elkaar aan de rand van grotere plaatsen . Slechts een paar
van hen zijn in de afgelopen jaren tot geloof gekomen.
- De Albanese diaspora. Meer dan de helft van alle Albanezen leeft
buiten Albanië, dit als gevolg van politieke beslissingen die vnl.
het westen heeft genomen na de eerste W.O. Hun geestelijke nood is groot..
Bid voor:
- Kosovaarse Albanezen, voor het overgrote merendeel
soennietische Moslim met een katholieke miderheid in het
zuiden.. de Kosovo crisis in 1998/99 leidde tot een interventie van
de V.N. die dit gebied, dat officiëel nog bij Joegoslavië
hoort, nu controleert. Voor de crisis was ongeveer 90 % van de bevolking
Albanees, leidinggevende functies echter waren vrijwel geheel in Servische
handen.
Vele Kosovaren vluchten naar Albanië en door de hulp die de Albanese
evangelische gemeenschap verleende, is er een sterk getuigenis uitgegaan.
Vele Kosovaren hoorden het Evangelie voor het eerst. Zowel Albanezen
als zendelingen zijn vandaag de dag in Kosovo actief. Des te opmerkelijker
omdat de Albanese kerk zelf nog zo jong is. Bid dat de Albanese kerk
mag blijven groeien in hun visie om volksgenoten met het Evangelie te
bereiken. Het werk in Kosovo is verre van eenvoudig.
- Albanezen levend in aangrenzende gebieden;
Macedonië (bijna een miljoen) en Montenegro (35,000) — vrijwel
geheel Moslim, met zeer weinig christelijk getuigenis.
- Albanezen in de E.U. In Italië leven al
eeuwen lang de "Arbresh", afstammelingen van Albanese christenen
die na de verovering van Albanië door het Ottomaanse rijk in de
15e eeuw naar Italië gevlucht zijn. Deze gemeenschap van zo’n 350,000
spreekt voor een deel nog oud- Albanees. Ook Griekenland kent een historische
Albanese gemeenschap (Alvanitika) van zo’n 25,000, maar waarschijnlijk
liggen dat getal hoger. De jongere generatie spreekt nauwelijks meer
Albanees als gevolg van de Griekse politiek waarbij de minderheden werden
gedwongen te "vergrieksen". Veel Macedonische en Kosovaarse
Albanezen wonen en werken nu in Zwitserland (175,000), Duitsland (700,000),
Frankrijk, België en Nederland. Unieke mogelijkheden zijn er om
deze groep te bereiken. Helaas wordt dit maar zeer weinig aangegrepen.
Bid dat deze groepen mogen worden bereikt..
- Albanese immigranten in Griekenland en Italië.
Sinds het opengaan van de grenzen zijn veel, veelal jonge, Albanezen
naar deze twee landen uitgeweken op zoek naar werk. Hoewel deze landen
in het begin zeer gastvrij waren, is over het algemeen de opinie over
Albanezen zeer negatief als gevolg van de criminele Albanezen die helaas
ook in deze landen actief zijn.
Naar schatting leven meer dan 100.000 Albanezen in Italië en meer
dan 500.000 in Griekenland (250.000 alleen al in Athene) . De mogelijkheden
om deze immigranten met het Evangelie te bereiken zijn groot. Over het
algemeen zijn de Albanezen meer open voor het Evangelie i.v.m. de moeilijke
situatie waarin ze vaak verkeren. Daar waar exploitatie en discriminatie,
soms zelfs rascisme diepe wonden slaan,opent liefde, bewogenheid en
vriendelijkheid vele deuren. Literatuur in hun eigen taal wordt vaak
graag gelezen.
Bid voor meer werkers onder deze grote groep en voor goede coördinatie
van het werk in samenwerking met de verschillende Protestantse Griekse
kerken.
- Christelijke hulp organisaties:
- De verbreiding van de Bijbel. Sinds 1992 is
er een complete Bijbel in de moderne Albanese taal. Bid dat velen gegrepen
worden door wat ze in de Bijbel lezen.
- De film over het leven van Jezus is vertaald
in de twee dialecten van Albanië. Velen hebben de film gezien en
zijn tot geloof gekomen. Ook is literatuur in grote mate verspreid.
Bid dat beide middelen verder gezegend mogen worden en dat velen er
door geraakt mogen worden.
- Christelijke radio programma’s zijn uitgezonden
via Monte Carlo door TWR/ECM en kent vruchten. Ook zijn er in 1998 verschillende
christelijke radiostations gestart. Bid dat velen tot geloof mogen komen
door deze programma’s en de weg naar een gemeente weten te vinden.

Literatuur
- boeken van de Albanese schrijver Ismail Kadare geven een inzicht in de
Albanese samenleving, bijzonder aanbevolen; Albanese lente; Het afscheid
van een diktatuur
- Albanien (in het Duits) van Christine von Kohl (Beck’sche Reihe)
- Battle for Albania (engelstalig) Edwin Jacques en David Young
Verder zijn er een aantal kleinere recente boeken over Albanië in het
Nederlands aanwezig, na te vragen bij de boekhandel.
Internet sites: engelstalig